Vì sao thỏa thuận của Meta tạo bước ngoặt pháp lý mới?

Thương vụ thỏa thuận của Meta trị giá tới 17 tỷ USD đánh dấu bước ngoặt pháp lý mới. Giới chức Mỹ yêu cầu nền tảng chịu trách nhiệm về thuật toán với người trẻ. Đây là sự chuyển dịch căn bản trong quản trị công nghệ. Thuật toán không còn là tấm lá chắn vô can.

Thỏa thuận của Meta gồm những cam kết tài chính nào?

Theo Bộ Tư pháp California, Meta đã chấp thuận mức dàn xếp kỷ lục tới 17 tỷ USD. Khoản tiền này giúp giải quyết các vụ kiện từ nhiều bang tại Mỹ. Các tổng chưởng lý cáo buộc Instagram và Facebook gây hại sức khỏe thanh thiếu niên.

Trong số tiền này, bang California dự kiến nhận từ 1,5 tỷ đến 2,1 tỷ USD. Mức chênh lệch 0,6 tỷ USD phụ thuộc vào sự tham gia của các công ty khác. Nguồn tiền sẽ phục vụ các chương trình chăm sóc tâm lý thanh thiếu niên.

Khoản tiền theo thỏa thuận của Meta được chi trả dần trong mười năm. Các bang yêu cầu mức sàn chi trả cơ bản cho ngân sách. Mức bồi thường chỉ đạt tối đa khi các đối thủ cùng tham gia cam kết.

Các nền tảng phải thay đổi theo thỏa thuận của Meta ra sao?

Các cam kết trong thỏa thuận của Meta can thiệp trực tiếp vào thiết kế sản phẩm. Mạng xã hội phải đặt mức trần hai giờ mỗi ngày cho tài khoản dưới 18 tuổi. Phụ huynh là người duy nhất có quyền mở rộng khung giờ này.

Hệ thống sẽ tự động khóa truy cập từ nửa đêm đến sáu giờ sáng. Thông báo đẩy cũng bị chặn trong khung giờ học đường các ngày trong tuần. Quy định này giúp học sinh tránh xao nhãng bài vở trên lớp.

Về vận hành, Meta phải phản hồi 90% báo cáo vi phạm trong sáu giờ. Các bộ lọc chỉnh sửa nhan sắc sẽ bị gỡ bỏ với tài khoản trẻ vị thành niên. Số lượt thích công khai cũng không còn hiển thị.

Hãng cũng nâng cấp kỹ thuật để xóa tài khoản trẻ em dưới 13 tuổi. Nhóm tuổi này từng bị thu thập dữ liệu trái phép trong vụ kiện năm 2023.

Vì sao quy kết lỗi thuật toán làm đổi cục diện pháp lý?

Ngành internet Mỹ từng dựa vào tấm khiên bảo hộ suốt nhiều năm. Từ năm 1996, Đạo luật Chuẩn mực Truyền thông đã miễn trừ trách nhiệm nội dung cho các nền tảng. Các công ty công nghệ luôn khẳng định họ chỉ truyền tải thông tin trung gian.

Hiện nay, các công tố viên đã đổi hướng tiếp cận sang trách nhiệm sản phẩm. Họ coi tính năng cuộn vô tận và gợi ý video là lỗi thiết kế. Những cơ chế này giữ chân người dùng tương tự như chất gây nghiện.

Năm 2024, California đã ban hành Đạo luật SB 976 để cấm thuật toán gây nghiện. Theo Bộ Tư pháp California, 45 tổng chưởng lý cũng ủng hộ dự luật KOSA liên bang. Độc giả có thể đọc thêm bài kiện luật mạng xã hội California thuộc mục kinh doanh số của Tức Thời.

Những thách thức nào với thỏa thuận của Meta còn bỏ ngỏ?

Dù mang tính đột phá, thỏa thuận của Meta vẫn đối mặt nhiều trở ngại thực tế. Tòa án liên bang sẽ tổ chức phiên xem xét phê duyệt vào tháng 03/2027. Nếu thẩm phán yêu cầu thay đổi điều khoản, các bên phải đàm phán lại.

Khâu xác minh độ tuổi người dùng cũng là bài toán kỹ thuật nan giải. Việc thu thập giấy tờ hay sinh trắc học có thể gây nguy cơ lộ lọt dữ liệu.

Áp lực này đang nhanh chóng lan sang các công cụ trí tuệ nhân tạo học đường. Các nhà phát triển AI sẽ phải đối mặt với tiêu chuẩn an toàn tương tự.

Nguồn tham khảo

• California Department of Justice: Attorney General Bonta Secures Transformative $17 Billion Settlement with Meta
• California Department of Justice: Attorney General Bonta Reaffirms Support for Federal Legislation to Protect Kids Online
• CNBC: Tech giants face more child safety suits while pushing AI in schools
• Bloomberg Law: OpenAI Confronts Deluge of Social Media-Style Safety Lawsuits
• NBC News: Snap settles with two teens during trial testing claims social media caused depression